1İdari Statü, Coğrafi Konum ve Genel Nüfus Hacmi
Türkiye'nin Ege Bölgesi sınırları içerisinde yer alan Kütahya ilinin Şaphane ilçesine bağlı Üçbaş Mahallesi, resmî mülki idare taksimatında Mahalle statüsüne sahiptir. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) kapsamında açıklanan 2025 yılı resmî sayım verilerine göre yerleşimin toplam nüfusu 198 kişi olarak kaydedilmiştir.
Şaphane ilçesine bağlı toplam 14 mahalle ve köy arasında nüfus büyüklüğü bakımından 11. sırada bulunan Üçbaş Mahallesi, tek başına ilçe toplam nüfusunun (5.540 kişi) %3.57'sini barındırmaktadır. Aynı zamanda bağlı bulunduğu Kütahya ilinin genel nüfusu (570.478 kişi) içerisindeki payı ise %0.035 olarak gerçekleşmiştir. Metropol yoğunluklardan uzak, daha sakin, huzurlu ve butik bir mahalle/köy yerleşimi karakteristiği sergilemektedir.
2Kadın-Erkek Nüfus Dağılımı ve Cinsiyet Dengesi
Üçbaş Mahallesi yerleşiminde ikamet eden nüfusun cinsiyet kompozisyonu incelendiğinde; nüfusun %50.5'ini (100 kişi) erkekler, %49.5'ini (98 kişi) ise kadınlar oluşturmaktadır. İki cinsiyet arasındaki sayısal fark 2 kişi seviyesinde olup, erkek nüfusu kadın nüfusundan 2 kişi fazladır.
Cinsiyet dağılımı Türkiye ortalamasıyla (%50,1 Erkek / %49,9 Kadın) tam bir uyum sergilemekte olup dengeli ve yerleşik aile yapısını yansıtmaktadır. Bölgesel düzeyde dengeli cinsiyet kompozisyonu, sosyo-ekonomik istikrarın ve kalıcı yerleşim eğiliminin sürdürüldüğünü göstermesi açısından önemli bir demografik gösterge kabul edilmektedir.
3Tahmini Hane Sayısı ve Sosyo-Mekânsal Yapı
TÜİK verilerine göre Kütahya genelinde ortalama hanehalkı büyüklüğü 3.14 kişi olarak ölçülmektedir. Bu ortalama katsayı referans alındığında, Üçbaş Mahallesi idari sınırları içerisinde ikamet amaçlı kullanılan yaklaşık ~73 bağımsız hane bulunduğu hesaplanmaktadır.
Şaphane ilçesinde mahalle ve köy başına düşen ortalama yerleşim büyüklüğü 396 kişi düzeyindedir. Üçbaş Mahallesi nüfusu, ilçe yerleşim ortalamasının 0.5 katı büyüklükte olup ortalamaya kıyasla -50% fark sergilemektedir. Daha butik ve düşük yoğunluklu bir yaşam alanı sunarak sakinlerine huzurlu bir çevre imkânı sağlamaktadır. Bu sosyo-mekânsal veriler; belediye altyapı yatırımları, eğitim tesisleri, sağlık merkezleri ve ulaşım şebekesinin planlanmasında kritik rol oynamaktadır.
4İlçe İçi Hiyerarşi ve Kardeş Yerleşimlerle Mukayese
Şaphane ilçesinin demografik zirvesinde, Ayvacik Mahallesi (719 kişi) yer almaktadır. Buna karşılık Üçbaş Mahallesi, sahip olduğu 198 kişilik nüfusla ilçe sıralamasında 11. sırada bulunarak ilçenin en kalabalık yerleşimiyle arasında 521 kişilik bir nüfus farkı barındırmaktadır.
İlçenin en butik yerleşimi olan Köyün Kendisi Köyü (168 kişi) ile karşılaştırıldığında ortaya çıkan bu kontrast, Şaphane ilçesindeki kentsel yoğunlaşma ile kırsal sakinlik arasındaki zengin demografik çeşitliliği somut olarak ortaya koymaktadır. İlçedeki tüm mahalle ve köylerin detaylı cinsiyet, hane ve kümülatif pay sıralamalarını yukarıdaki Mahalle Atlası Tablosu'ndan interaktif şekilde inceleyebilirsiniz.
5Veri Metodolojisi ve Resmî Kaynak Güvencesi
Bu sayfada yer alan Üçbaş Mahallesi nüfus ve yerleşim göstergeleri; 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca her yıl 31 Aralık tarihi itibarıyla MERNİS ve Ulusal Adres Veri Tabanı (UAVT) kayıtları üzerinden konsolide edilen Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2025 resmî bülteni esas alınarak hazırlanmıştır.
Resmî kurumlar, yerel yönetimler, gayrimenkul ve yatırım uzmanları, akademisyenler ve vatandaşlar için TRNüfus (trnufus.com), doğrulanmış, tarafsız ve en güncel demografik referans portalı niteliğindedir.