1İdari Statü, Coğrafi Konum ve Genel Nüfus Hacmi
Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi sınırları içerisinde yer alan Kastamonu ilinin Araç ilçesine bağlı Sarpun Mahallesi, resmî mülki idare taksimatında Mahalle statüsüne sahiptir. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) kapsamında açıklanan 2025 yılı resmî sayım verilerine göre yerleşimin toplam nüfusu 65 kişi olarak kaydedilmiştir.
Araç ilçesine bağlı toplam 120 mahalle ve köy arasında nüfus büyüklüğü bakımından 91. sırada bulunan Sarpun Mahallesi, tek başına ilçe toplam nüfusunun (18.121 kişi) %0.36'sini barındırmaktadır. Aynı zamanda bağlı bulunduğu Kastamonu ilinin genel nüfusu (379.934 kişi) içerisindeki payı ise %0.017 olarak gerçekleşmiştir. Metropol yoğunluklardan uzak, daha sakin, huzurlu ve butik bir mahalle/köy yerleşimi karakteristiği sergilemektedir.
2Kadın-Erkek Nüfus Dağılımı ve Cinsiyet Dengesi
Sarpun Mahallesi yerleşiminde ikamet eden nüfusun cinsiyet kompozisyonu incelendiğinde; nüfusun %49.2'ini (32 kişi) erkekler, %50.8'ini (33 kişi) ise kadınlar oluşturmaktadır. İki cinsiyet arasındaki sayısal fark 1 kişi seviyesinde olup, kadın nüfusu erkek nüfusundan 1 kişi fazladır.
Cinsiyet dağılımı Türkiye ortalamasıyla (%50,1 Erkek / %49,9 Kadın) tam bir uyum sergilemekte olup dengeli ve yerleşik aile yapısını yansıtmaktadır. Bölgesel düzeyde dengeli cinsiyet kompozisyonu, sosyo-ekonomik istikrarın ve kalıcı yerleşim eğiliminin sürdürüldüğünü göstermesi açısından önemli bir demografik gösterge kabul edilmektedir.
3Tahmini Hane Sayısı ve Sosyo-Mekânsal Yapı
TÜİK verilerine göre Kastamonu genelinde ortalama hanehalkı büyüklüğü 3.14 kişi olarak ölçülmektedir. Bu ortalama katsayı referans alındığında, Sarpun Mahallesi idari sınırları içerisinde ikamet amaçlı kullanılan yaklaşık ~25 bağımsız hane bulunduğu hesaplanmaktadır.
Araç ilçesinde mahalle ve köy başına düşen ortalama yerleşim büyüklüğü 151 kişi düzeyindedir. Sarpun Mahallesi nüfusu, ilçe yerleşim ortalamasının 0.4 katı büyüklükte olup ortalamaya kıyasla -57% fark sergilemektedir. Daha butik ve düşük yoğunluklu bir yaşam alanı sunarak sakinlerine huzurlu bir çevre imkânı sağlamaktadır. Bu sosyo-mekânsal veriler; belediye altyapı yatırımları, eğitim tesisleri, sağlık merkezleri ve ulaşım şebekesinin planlanmasında kritik rol oynamaktadır.
4İlçe İçi Hiyerarşi ve Kardeş Yerleşimlerle Mukayese
Araç ilçesinin demografik zirvesinde, Ahatlar Mahallesi (1.030 kişi) yer almaktadır. Buna karşılık Sarpun Mahallesi, sahip olduğu 65 kişilik nüfusla ilçe sıralamasında 91. sırada bulunarak ilçenin en kalabalık yerleşimiyle arasında 965 kişilik bir nüfus farkı barındırmaktadır.
İlçenin en butik yerleşimi olan Eski Mahallesi (54 kişi) ile karşılaştırıldığında ortaya çıkan bu kontrast, Araç ilçesindeki kentsel yoğunlaşma ile kırsal sakinlik arasındaki zengin demografik çeşitliliği somut olarak ortaya koymaktadır. İlçedeki tüm mahalle ve köylerin detaylı cinsiyet, hane ve kümülatif pay sıralamalarını yukarıdaki Mahalle Atlası Tablosu'ndan interaktif şekilde inceleyebilirsiniz.
5Veri Metodolojisi ve Resmî Kaynak Güvencesi
Bu sayfada yer alan Sarpun Mahallesi nüfus ve yerleşim göstergeleri; 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca her yıl 31 Aralık tarihi itibarıyla MERNİS ve Ulusal Adres Veri Tabanı (UAVT) kayıtları üzerinden konsolide edilen Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) 2025 resmî bülteni esas alınarak hazırlanmıştır.
Resmî kurumlar, yerel yönetimler, gayrimenkul ve yatırım uzmanları, akademisyenler ve vatandaşlar için TRNüfus (trnufus.com), doğrulanmış, tarafsız ve en güncel demografik referans portalı niteliğindedir.